Sayfalar

programlama etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
programlama etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

Pazartesi, Ekim 08, 2018

DeepCon'18 payment anomaly workshop

DeepCon'18 geçtiğimiz cuma ve cumartesi günü yapıldı. Yoğun bir katılım vardı. Emeği geçen herkese burdan teşekkür etmek isteriz. Pek çok konu konuşuldu. Bence çok daha önemlisi ilgili insanlar bir araya geldi. İletişim pek çok zaman gelişmedeki temel motor işlevini görür. İnsanların bir şeyler yapma ve öğrenme gayretini görmek, Yada yaptıklarınızın takip edildiğini öğrenmek gayretinizin artmasına vesile oluyor.

SefaMerve.com ArGe Merkezinin çalışmalarından bahsettiğimiz, "Eticarette yapay Zeka Uygulamaları" başlıklı  bir sunumumuz oldu. Sunumu Cüneyt bey yaptı. Sunumun ilk kısmında "Payment Anomaly" başlıklı bir kısım sonrasında genel yapılanlar anlatıldı. Ben burada İlk kısım için biraz daha teferruatlı bir açıklma yazmak istiyorum. İnşallah birilerine Faydalı olur.

Bir E-Ticaret firmasının helede Uluslararası satışı varsa pek çok kaynakdan ve çeşitli kurlarda tahsilat yapması gerekmektedir. Pek çok banka, değişik ödeme türleri ( paypal, paybyme vs... ) gibi Değişik ülkelerde çalışmaktadır. Yani sistemin sağlıklı yürüyebilmesi için pek çok tahsilat sisteminide sağlıklı yürüyor olması lazımdır.

Biz tahsilat sistemindeki olası anormalliklerin tespiti için, her türdeki alt sistem için yapılan saatlik tahsilatların toplamlarını bir zaman serisine dönüştürdük. Sonra 24 saatlik veri ile 25. saat deki değeri tahmin edecek bir model kurduk.  Tahmin ve gerçek değer arasındaki belli eşik edeğerinden fazla farklılık ve bu farklılığın belli saat boyunca devam etmesinin bir anomaly olacağını varsaydık.




Çalışmamız bu anlamda klasik bir zaman serisi tahmini modeline benzetilebilir. Bir kaç özelliği var ; çok girişli, çembersel normalizsayon, gurup normalizasyonu.

Circular Normalization:

Genelde İnsan davranışları için elebtte burda bizim ana ilgimiz olan satın alma için  zamanın önemi büyük. Zamanın dönügüleri var.  Gün içinde bazı saatlerde satışlar artarken bazı saatlerde çok düşe biliyor. Haftanın günlerine görede bu değişimi gözlemleye biliriz, hafta içi ile hafta sonu davranış farkları olması gibi. Normalde bu döngüsel zaman değerlerinin girişi klasik kategorik veri gibi yapılmaktadır. yani mesela haftanın günleri için.
Pazartesi : 0 0 0 0 0 0 1
Salı         : 0 0 0 0 0 1 0
 ...
Pazar      : 1 0 0 0 0 0 0
 gibi Bu durumda her bir günün bir birine uzaklığı eşit olmaktadır.  Oysa Cumartesi gününün Pazar gününe uzaklığı ile Çarşamba gününe uzaklığı farklıdır.


Biz bu tip döngüsel kategorik değişkenler için Birim çember üzerinde eşit aralıklı  noktalar olarak Normalize etmeyi kullandık. Üstteki grafikde olduğu gibi.  Pazar Günü pazartesi ve Cumartesi gününe yakındır.  Bu şekilde bir dönüşümün bir faydasıda girdi büyüklüğünün küçülmesidir. Kasik metodla kodladığımızda 7 lik vektör olarak kodlayabilirken. Çembersel  Normalizasyonla 2 lik vektöre dönüştürmüş oluyoruz. Bu sayede günün hangi saati olduğunuda 24 yerine 2 lik vektör olarak kodluyoruz. Yada Ayın hangi günü olduğunuda 31 lik vektör yerine 2 lik vektör olarak kodlamış oluyoruz. Bu tip bi kodlamanın daha önce uygulandığına dair bir bilgimiz yok. İşin akademik yönünüde klasik metodlarla karşılaştırıp teferruatlı test etme imkanımız olmadı malesef.  Tecrübi bir yöntem olarak bahsetmiş oluyoruz.

Grup Normalization :

Zaman serisinde tedrici genel - belki mevsimsel - bir değişim olabilmektedir. Zaman serisinin normalizasyonunda komple bütün serinin maksimum değerine göre yapılması bizce kısmen problem olabilir. Hele bu genel değeşim çok büyükse. Genel maksimuma göre normalizasyon yerine biz bu çalışmamızda giriş olarak aldığımız 24 saatlik gurubun maksimum değerine göre bir normalizasyon yapmayı tercih ettik.

Multiple Input Model :


Çok girişli bir ağ yapısını kullandık.  Çünkü ; Zaman serisi dışında tahmin etmememiz gereken saatin zaman döngüsünde nerede olduğunun da tahmin ile ilgili olduğunu düşündük ve onuda kattık.
İlk girdimiz zaman serisi ve 24 saatlik bir birini takip eden tahsilat değerleri  LSTM ile işleniyor.
İkinci girdimiz  Zaman ile ilgili verimiz 8 lik bir vektör . ( haftanın günü, saat, ayın günü, ay )  kalsik YSA katmanı - Dense layer -  ile işleniyor. Sonrasında bu iki kısım birleştiriliyor.



Sonuç olarak sıradışı bir anormallik tespiti yaklaşımı üzerine bir çalışma yapmış olduk. Koda ve verilere ve sunuma şağıdaki github sayfamızdan ulaşabilirsiniz

github.com/birolkuyumcu/deep_con18_payment_anomaly_workshop

Her türlü görüş ve önerilerinizi bekleriz.


Çarşamba, Temmuz 04, 2018

EKG Kalp Atışı Sınıflandırması 4

Gradient Boosting Kütüphaneleri ile Sınıflandırma

Boosting ve gradient boosting genel algoritmalar. Yaygın olarak bilinen hali karar ağaçlarıyla çalışanı. Çok kaba bir özet geçersek. Zayıf sınıflandırıcılar olan küçük karar ağaçlarının birleştirilmesiyle  oluşturulmuş güçlü bir sınıflandırıcı oluşturulmaya çalışılıyor.



Gradient Boost 'un sklearnin içinde de var. Fakat biz harici kütüphaneler olana XGBoost, Light GBM ve CatBoost 'u burada kulanacağız

XGBoost :  İlk çıkan ve popüler olan kütüphane. Özellikle Kaggle yarışmalarında çok kullanılıyordu.
Tantım yazısı ;
XGBoost is an optimized distributed gradient boosting library designed to be highly efficient, flexible and portable. It implements machine learning algorithms under the Gradient Boosting framework. XGBoost provides a parallel tree boosting (also known as GBDT, GBM) that solve many data science problems in a fast and accurate way. The same code runs on major distributed environment (Hadoop, SGE, MPI) and can solve problems beyond billions of examples.

LightGBM : Microsoft 'un geliştirdiği açık kaynak kodlu bir kütüphane, Epey güçlü ve yaygınlaşmaya başladı.
Tanıtım yazısı;
 A fast, distributed, high performance gradient boosting (GBDT, GBRT, GBM or MART) framework based on decision tree algorithms, used for ranking, classification and many other machine learning tasks.

CatBoost : Yandex'in geliştirdiği açık kaynak kodlu bir kütüphane, Nispeten çok daha az biliniyor ama en az rakipleri kadar güçlü. Yaygınlaşmaya çalışıyor.
Tanıtım yazısı;
 CatBoost is an open-source gradient boosting on decision trees library with categorical features support out of the box for Python, R

 Konunun detayları hakkında bir kaç bağlantı verip geçiyoruz.

 Kullanımları 

 Sklearn tipi bir kullanımları var.  Sınıflandırıcı nesnenizi oluşturuyorsunuz. "fit" fonksiyonu ile eğitim , "predict" fonskisyonu ile tahmin yapıyorsunuz.

XGboost için   :  "XGBClassifier" sınıfı kullanılıyor


Sonuç :
             precision    recall  f1-score   support

          N      0.981     0.999     0.989     18118
          S      0.966     0.667     0.789       556
          V      0.977     0.921     0.948      1448
          F      0.894     0.728     0.803       162
          Q      0.994     0.965     0.979      1608

avg / total      0.980     0.981     0.980     21892


LightGBM  için : "LGBMClassifier" sınıfı kullanılıyor


Sonuç:
              precision    recall  f1-score   support

          N      0.982     0.999     0.990     18118
          S      0.974     0.683     0.803       556
          V      0.980     0.927     0.953      1448
          F      0.876     0.741     0.803       162
          Q      0.995     0.973     0.984      1608

avg / total      0.982     0.982     0.981     21892

CatBoost için : "CatBoostClassifier" sınıfı kullanılıyor.



Sonuç :
              precision    recall  f1-score   support

          N      0.982     0.997     0.989     18118
          S      0.931     0.680     0.786       556
          V      0.973     0.918     0.945      1448
          F      0.848     0.722     0.780       162
          Q      0.987     0.972     0.980      1608

avg / total      0.979     0.980     0.979     21892

Sonuçlar çok büyük farklılık göstermiyor.
Boosting kütüphaneleri ile yaptığımız denemelerin sonuçları böyl. Bir sonraki yazımızda kısmetse derin öğrenme ile aynı probleme çözüm bulmaya çalışacağız. Her türlü görüş ve önerilerinizi bekleriz.

Salı, Temmuz 03, 2018

EKG Kalp Atışı Sınıflandırması 3

Scikit-Learn ile Sınıflandırma

Scikit-Learn  Python 'un standart Yapay Öğrenme kütüphanesidir.  Kalp atışı sınıflandırma problemi için bu kütüphane ile başlayacağız. Bu kütüphane devasa bir kütüphane aklınıza gelen hemen her tür metod için sınıflar, fonksiyonlar eklenmiştir. Pek çok sınıflandırıcıda hali hazırda emrinize amade beklemedektedir


Yukardaki resim sınıflandırıcı metdolarını karşılaştırmak için yazılmış örnek kodun çıktısıdır.

Sınıflandırıcı için alt sınırımızdan bahsetmiştik geçenki yazımızda. Bütün örneklere normal dersek %82 başarılı çıkıyordu. Önce onu deneyelim


Bu basit ve sade tahmin sistemi bizim alt çizgimiz bu yöntemle ulaştığımız sonuçlardan daha iyi sonuca ulaşamayan, sınıflandırcı metodlarını bu problem için kullanmanın anlamı yok.

Verimiz hazır, sklearn 'ün bir sürü sınıflandırıcısı da elimizin altında. Bundan sonra izleyeceğimiz metodloji şöyle
  1. Sınıflandırıcı Nesnesini oluştur.
  2. Eğitim verisi ile modeli eğit - fit fonksiyonu -
  3. Eğitilmiş model ile doğrulama  verisinden tahmin yaptır - predict -
  4. Tahmin edilmiş değerlerle gerçek değerleri karşılaştır - classification_report fonksiyonu -
  5. Karşılaştırılımış sonuçlar yeterince iyi ise 8. maddeye git
  6. Karşılaştırılımış sonuçları daha iyi hale getirmesni umduğumuz parametre değişikliklerini yap
  7. Yeni parametrelerle 1. maddeye dön
  8. Eğitilmiş model ile test verisinden tahmin yaptır - predict -
  9.  Tahmin edilmiş değerlerle gerçek değerleri karşılaştır - classification_report fonksiyonu -
bu admlardan en muğlak olan 6. olan  daha iyi sonuca ulaştıracak parametre değişikliği.  Bunu yapabilmek için ilk etapta Sınıflandırıcı nasıl çalışır , parametreler ne anlama gelir, bilgi sahibi olmamız lazım. Bunlara ek olarak hangi tür verilerde hangi tip değişiklikler olumlu etkiliyor  gibi tecrübe de gerekiyor. İlki İçin okuyup araştıracaksınız. İkincisi için tecrübe edeceksiniz.

Başlayalım denemelere 3 tip sınıflandırıcı deneyeceğiz.

KNN -  K-En Yakın Komşuluk

 Genellikle KNN olan kısaltılmış adıyla bilinir. KNN genel anlamda hem sınıflandırma hem de regresyon için kullanılabilir. Sklearn de sınıflandırıcı olarak kullanmak için "KNeighborsClassifier" kullanılır. Metodda veriler vektörel olarak ifade edilir. Tahmin işlemi için verilen vektör K adet en yakın komşusunun durumuna göre cevaplanır. Eğer Sınıflandırma problemi ise, K adet komşunun sınıflarının oy çokluğudur. Eğer regresyon ise En Yakın K adet komşusunun değerlerinin ortalamasıdır.
Mesela aşağıdaki grafikte rengi belli olmayan noktanın sınıfı, kendisine en yakın K = 3 komşusunun
rengine göre seçilir.


2 komşusu kırmızı, bir komşusu mavi, sonuç kırmızıdır.


SVM – Destekleyici Vektör Makinesi

Support Vector Machines; Destekçi Vektör Makinesi diye tercüme edilse de Türkçe kaynakların pek çoğunda kısaltma ismiyle SVM olarak geçer. Çekirdek -kernel- fonksiyonu ile veriler hiper uzaya aktarılır, guruplar arası hiper düzlemler hesaplanır. Bu düzleme en yakın veriler - ki destek vektörleri denir - kullanılarak, düzlem guruplar arası en optimum konuma yerleştirilir.
Sınıflandırma  aşamasında da veri hiper uzaya aktarılır ve eğitim verisiyle oluşturulmuş hiper düzleme olan konumuna göre değerlendirilir.






Grafikle kafanızda canlandırmaya çalışalım. Kırmızı ve mavi iki ayrı sınıfa ait veriler ve uzayda şekildeki gibi görünsün. Bu iki gurubu ayrıştıran bir doğru bulalım. Fakat şöyle bir durum var; bu iki gurubu ayrıştıran sonsuz sayıda doğru bulunabilir. Bir kaç tanesini kesik çizgili olarak çizdik. SVM eğitimi ile doğrumuzu guruplar arası en optimum yere taşıyoruz. Grafikteki yeşil çizgi gibi. Doğru bir kez tespit edildikten sonra kullanımı kolaydır. Bulduğumuz doğrunun solunda kalanlar mavi, sağında kalanlar kırmızıdır.
Sklearn de  sınıflandırıcı olarak kullanmak için  "SVC" kullanılır.

Yapay Sinir Ağı

Klasik çok katmanlı Yapay Sinir Ağı. Sklearn de "Multi-layer Perceptron" diye geçiyor. Hem regresyon hem sınıflandırma için kullanılabiliyor. Sınıflandırma problemi için "MLPClassifier" kullanılıyor. Metodun çalışma sistemi için açıklama yazmayacağım, Çünkü eski yazılarımızda çok fazla işlediğimiz bir konu. Biraz zahmet olacak ama kusura bakmayın...

Sonuçlar

KNN

             precision    recall  f1-score   support

          N      0.979     0.995     0.987     18118
          S      0.882     0.671     0.762       556
          V      0.946     0.906     0.926      1448
          F      0.791     0.679     0.731       162
          Q      0.994     0.954     0.973      1608

avg / total      0.974     0.975     0.974     21892

SVM

             precision    recall  f1-score   support

          N      0.961     1.000     0.980     18118
          S      0.984     0.570     0.722       556
          V      0.987     0.772     0.866      1448
          F      0.854     0.648     0.737       162
          Q      0.999     0.917     0.957      1608

avg / total      0.966     0.965     0.962     21892

YSA

             precision    recall  f1-score   support

          N      0.980     0.995     0.987     18118
          S      0.886     0.631     0.737       556
          V      0.966     0.901     0.932      1448
          F      0.815     0.654     0.726       162
          Q      0.979     0.979     0.979      1608

avg / total      0.975     0.976     0.975     21892

Sklearn ile yaptığımız denemelerin sonuçları böyle bundan sonraki  aynı konulu yazılarımızda, Başka kütüphaneler  ve metodlarla denemeler yapmaya çalışacağız. Her türlü görüş ve önerilerinizi bekleriz.

Pazar, Temmuz 01, 2018

EKG Kalp Atışı Sınıflandırması 2

Veri kümesini okuma

Indirdiğimiz sıkıştırılmış dosyayı açtığımızda 4 tane csv  dosya çıkıyor. Bu dosyalardan ikis bizim kullanacağımız "MIT-BIH Arrhythmia" isimli veri kümesine ait. csv uzantılı dosyalar  metin tipinde ve değerler arasında genellikle 'virgülle ayrılmış dosyalardır. 
"mitbih_train.csv"  : 188 sutunlu son sutun etiket değeri ve 87554  örnek içeriyor
"mitbih_test.csv"  : 188 sutunlu son sutun etiket değeri ve 21892  örnek içeriyor
Veriler hazırda eğitim ve test için ayrılmış durumda ama biz ilave bir ayrım daha getireceğiz. Doğrulama - validation -  denen bu ayrılmış veri tıpkı test verisi gibi doğrudan eğitmde kullanılmaz. Fakat eğitim algoritmalarının hemen hemen her türünde ayarlamanız gereken parametreler vardır.  Hiper parametre denen bu değişkenlerin  değişimi ile aynı model aynı veri kümesi için çok değişik sonuçlar verebilir. Değişkenlerin en doğru değerlerinin tespiti için teorik bir formül yoktur. En iyi sonuca ulaşmak için genellikle denemeler yapılır. Deneme sonucunun iyi yada kötü olduğuna ancak eğitim de kullanılmamış verilere nasıl sonuçlar verdiğine bakarak karar verilir. İşte Doğrulama verisi diye geçen kısmın amacı budur.  Test verisiyle Doğrulama verisi aynı olamazmı. Olur hatta genelliklede öyle yapılır. Eğer yeterince fazla veriniz varsa ayrı ayrı olması daha doğru olur. Çünkü peyder pey hiperparametrelerle modelimizin performansını yükseltiriz. Ama farkında olmadan eğitim için kullanmadığımız veriden gelen bilgilerle düzeltmeler yapmış olabiliriz. Bu durumda test için ulaştığımız sonuçlara güvenemeyebiliriz.  Biz bu çalışmada bunu uygulamak amaçlı  3 e ayıracağız.
Eğitim verisinin %20 sini doğrulama verisi olarak ayırıyoruz. İlk aşamada kullanmayacağız ama sonra hiper parametre ayarlarında kullanmak üzere ayıracağız.

csv uzantılı dosyaları okumanın pek çok yolu vardır.  Biz numpy nin loadtxt fonksiyonunu kullanıyoruz ve sklearn 'ün train_test_split fonksiyonuyla doğrulama - validation  - kısmını ayırıyoruz.



Dataların dağılımlarına bakıyoruz. Hangi sınıfdan  ne kadar örnek var bunu görmek önemli.


Örnek verelim. Eğitim verimizdeki Normal örneklerin sayısı, eğitim veri sayımızın %82 kusuruna denk geliyor. Yani her örneğe doğru diyen bir sınıflandırma modeli toplamda %82 doğrulukta başarılıymış gibi görünür. Bunun ana sebebi veri kümesindeki dengesiz veri dağılımıdır. Ama gerçek hayatta da çoğunlukla bu tip dengesiz verilerle uğraşmak gerekiyor. Dengesiz veri kümesi problemi çok geniş burda geçiştirmenin anlamı yok. Eğer kısmet olursa bir başka yazıda yazarız inşallah.

Bu dağılımla tek başına doğruluk - accuracy -  değerinin bir şey ifade etmediğini başka ölçüm -metric - kıstaslarına bakmak gerektiğini anlıyoruz.



Çok sınıflı bir tahmin yapmaya çalışıyoruz. Yukardaki resim örneğindeki gibi İki hata durumumuz var;
"Hamile olmayana hamilesin" diyebiliriz.
Yada tersi "hamile olana hamile değilsin" denebilir.
Bunun dışındaki iki doğru seçenek var ;
"hamileye hamile"
"hamile olmayana hamile değilsin"
demek
Bu ana tanımlar sonrası bunlardan hesaplanan recall (duyarlılık) , precision (kesinlik) ve f1 skoru denen ölçütler var.  Bunları sklearn ün classification_report ile hesaplattırabiliyoruz. Teferruatlarına bakmak isterseniz internette, Ölçüt çeşitleri ve nasıl hesaplandıklar iyi ve kötü  yanları ile ilgili pek çok kaynak bulabilirsiniz.  Mesela bakınız;  "Sınıflandırma Modellerinde Başarı Kriterleri"


Yazı uzunluğu okunabilirlik limitini aşmak üzere,
Veri kümesi üzerinde çeşitli  Yapay Öğrenme metodlarının denenmesini bir dahaki yazımıza bırakıyoruz. Buraya kadar sabırla okuğunuz için teşekkürler.
Her türlü görüş ve önerilerinizi bekleriz.

Cumartesi, Haziran 30, 2018

EKG Kalp Atışı Sınıflandırması 1

Giriş :


Malumunuz Kalp en hayati organlarımızdan biri.  Ölüm sebeplerinin başlıcalarından biride kalp krizi. EKG de kalbin gidişatını doktorlara gösteren temel bir test. Hatta kardiyolojiye gidip selam verseniz. EKG çektir derler. Konuyu dağıtmadan, teferruatlı bilgi için konunun uzmanlarına ulaşın. deyip geçelim.

Bizim konuyla ilgimiz, EKG verileri ile sınıflandırma çalışması yapılması konusunda. Çok popüler bir test ve önemli olması sebebiyle, internette pek çok veriye ulaşmanız mümkün. Biz burdaki çalışmamızda, Kaggle da Shayan Fazeli tarafından yayınlanmış olan "HeartBeat" veri kümesini kullanacağız.

Bu veri kümesi;
"ECG Heartbeat Classification: A Deep Transferable Representation"
Mohammad Kachuee, Shayan Fazeli, Majid Sarrafzadeh
University of California, Los Angeles (UCLA)
Los Angeles, USA
arXiv preprint arXiv:1805.00794 (2018)

çalışmada kullanılmıştır.
Normalde Bir EKG test sonucu

şeklinde görnür.  Bu makalede Bu tip EKG ölçümü alınıp, Temizlenip, kalp atımlarına ayrılıp standartlaştırılmıştır.

 
Bölünmüş ve normalize edilmiş kalp atım siyaline gerekiyorsa sonuna sıfırlar doldurularak - padding- stanart bir uzuluğa - 187 - getirilmiştir.
Bu kalp atım siyalinin etiket değeri olarak 5 seçenek var
['N', 'S', 'V', 'F', 'Q']

yukarda bahsettiğimiz makalenin tablo 1 de bu sınıfların açıklaması olarak



yazılmıştır.  Aslında bu verileri  the MIT-BIH Arrhythmia Dataset alıp dönüştürmüşler.  Biz hazır temizlenmiş ve düzenlenmiş olduğu için tercih ettik. Sağlık alanında pek çok değişik veriye bu siteden ulaşabilirsiniz.
https://physionet.org/physiobank/database/
Eğer sağlık alanındaki çalışmalara ilgi duyuyorsanız. Uygulama yapmak istiyor ve veri kümesi arıyorsanız. Yukardaki siteyi inceleminizi tavsiye ederiz.

Verimize geri dönersek, 187 lik bir vectör şeklinde kalp atım sinyalimiz var. Bu sinyalin 5 sınıf içinden hangisine ait olduğunu tahmin edecek bir sistem geliştirmemiz gerekiyor.

Kaggle dan veri dosyasını indirip bir dizine açıyoruz. Veri kümesinde iki farklı veri kümesi var. Biz mitbih ile başlayan 5 sınıflı "MIT-BIH Arrhythmia" isimli veri kümesini  kullanacağız.
"mitbih_train.csv"  : 188 sutunlu son sutun etiket değeri ve 87554  örnek içeriyor
"mitbih_test.csv"  : 188 sutunlu son sutun etiket değeri ve 21892  örnek içeriyor
Elimizdeki veri kümesi üzerinde değişik metodlarla çalışma yapmak istiyoruz. Bu çalışmaları takip eden yazılarımıza bırakıyoruz.
Şimdilik anlatacaklarımız bu kadar. Bayda uzamış, buraya kadar sabırla okuğunuz için teşekkürler . Her türlü görüş ve önerilerinizi bekleriz.

Cumartesi, Aralık 09, 2017

Eski Kodlar...

Blogdaki eski yazılarımız halen okunuyor ve paylaştığımız kod ve dökümanlara ulaşılmaya çalışılıyor.  Zaman zaman ulaşılamadığına dair yorumlar ve iletilerde geliyor.

Neler varmış mesela











FAQ kısmımızda bahsettik burda yine tekrarlıyalım. Eski kodlarımızı genelikle "Google-Code"  projesi olarak yayınlıyorduk. Google bu hizmetini kaldırdı hali hazırda sadece eski projeleri indirmek için kullanabiliyorsunuz. 
code.google.com/archive/p/derin-deli-mavi/
Ama buda bir süre sonra tümden kaldırılacak.
Bizde halen kullanılabilecek fadalana bileceğinizi düşündüğümüz kodları githubda bir proje açıp içine aktardık
github.com/birolkuyumcu/ddm_projects_old
Bu github kod deposudan ulaşabilirsiniz...

Pazar, Ağustos 27, 2017

Derin Öğrenmede Kütüphane Savaşları 2


 TensorFlow

TensorFlow  kütüphanesi bir Google ürünü. Açık kaynak kodlu ticari kullanıma uygun lisanslı. Geç çıkmasına rağmen, Google'ın iteklemeleriyle - destek kelimesi az gelir diye böyle yazıyorum - epey bir öne çıktı. Derin öğrenmeyi ilk farkeden şirketlerden olması sebebiyle firmalarında bu işle uğraşan epey insan vardı. Bunların hemen hepsi - el mahkum -  tensorflow'a geçti. Theanonun üstünde çalışan popüler kütüphane Keras'ın geliştiricisini işe aldı. Keras theanodan sonra tensorflow üzerinede çalışmaya başladı. Hızını alamadı, Kerası bir alt küme halinede getirdi.
Tensorflow'u bulut da daha bir hızlı çalıştıracak donanım çıkardı tensor processing unit. Bu adımıyla hem NVIDA hemde Amazona tehdit oluşturdu.
İşin ticari yönündeki gelişmeleri öngördü. Yapılacak uygulamaların çoğunun web tabanlı servis olarak sunulacakdır. Bir strateji kurdu,  tensorflow yaygınlaştırılacak. Eğitilmiş modelleri sunan sistemler kurup ordan para kazanmak. Nitekim Algorithmia - open marketplace for algorithms -  google dan yatırım aldı
Sonuç olarak Google 'ın Vakti zamanında Microsoftun yaptığı tekelci hamlelerini andıran davranışlar sergilediğini düşünüyorum. Tensorflow hakkında teknik hiç bir söylemiyorum çünkü Yukarda bahsettiğim davranışları antipatik bulduğumdan hiç kullanmaya niyetlenmedim. Bence Tensorflow popülerliği zorakidir. Piyasadaki diğer kütüphanelerden olan üstünlüğüyle değil google'ın diretmesiyle bu haldedir. Tavsiye etmiyorum

CNTK 

Microsoftun  kütüphanesi ismi  "Microsoft Cognitive Toolkit"  olarak değiştirildi. Microsoft da derin öğrenmeye erken girişen firmalardan. CNTK 'yı denemek için niyetlenip incelediğimde tuhaf bir lisansla karşılaştım.
CNTK-1bit-SGD-License
ve vazgeçtim. Google ile aynı niyetle çalışmalarını sürdürüp ürününü popülerleştirmeye çalışıyor.
Reasons to Switch from TensorFlow to CNTK
 Programcıların gözdesi Kerasa da el  attılar tıpkı google gibi...


Using CNTK with Keras

Yine google gibi donanım işine el attılar TPU ya alternatif FPGA yi de öne sürüyorlar.
Rekabetten Kerasın güçlenmesini sevinsemde doğrudan CNTK yı tavsiye etmiyorum.

MxNet


Önceleri gariban şimdilerde Amazonun  desteklediği  bir kütüphane. 

MXNet - Deep Learning Framework of Choice at AWS

Apache da destekliyor

MxNet sponsored by the Apache Incubator
Eskiden beri windows desteği olan. Hatta  derlenmiş dağıtım sunan çok beğendiğim bir kütüphane. Derin öğrenmeye ilk başladığımda üzerinde denemeler yaptım. İlla python diye ısrarı yok   C++, R, Js,Julia hatta go ile yazabiliyorsunuz. Modaya uyup Kerasın altında çalışmaya adapte edildi.
Yanlız kerasın eski versiyonu üzerinde çalışıyor nedense. Yeni versiyon için desteğinde geleceği söyleniyor. 
MxNet ile devam etmemiş olmam yeterli dökümantasyon ve örneğin olmamasıydı. Yeni desteklerle bu eksikliklerini tamamlıyor gibiler.  Bir gözünüz MxNet te olsun derim ben...

Keras

Popüler üst düzey programcıların gözdesi  python kütüphanesi . Kullanımı çok kolay. Öğrenmesi kolay. Örnek ve destek çok.

Sonuç olarak Kerası kullanıyorum ve tavsiye ediyorum.
Elbettte eksiklilkeri var.
 Keras üst  düzey bir kütüphane, çalışabilmesi için altta başka bir kütüphanenin - backend- çalışıyor olması lazım.  Hali hazırda Theano , Tensorflow, CNTK  kütüphaneleri bu işlevi yerine getiriyor. MxNet 'in de eli kulağından  kerasın eski versiyonu için adapte edildi. yeni verisyonu için çalışmalar yapılıyormuş.  Allta çalışan kütüphanelerin sebep olduğu sıkıntılar

Eğittiğiniz modeller altta çalışan kütüphaneye göre değişiyor. Python dışında çalıştırmak için de genel resmi bir  çözüm yok malesef. (şunlar var ;  kerasify , keras2cpp )
Yeni katman tipleri yazmak gerektiğinde , genellikle kerasın imkanları yerli olmuyor. Altta çalışan kütüphaneyide biliyor ve iyi bir şekilde kullanabiliyor olmanız lazım.
Çok büyük veri setleri için modele hızlı veri besleme için dahili bir çözüm yok malesef.
Multi GPU desteği henüz yok sayılır. ( Mxnet le birlikte gelecek gibi görünüyor  bakınız )

Burda bahsedemediğimiz pek çok irili ufak kütüphanede vardır elbette. Biz hakkında az çok bilgi sahibi olduğumuz nispeten daha yaygın olanlardan bahsettik.

Şirketlerin Konumları

Kütüphanelerin savaşları dedik.  Durumu  savaşa ! çeviren şirketlerin taraf tutarak diğer seçeneklere karşı olmaları. Kütüphaneleri anlatıren bahsettik ama burda şirket şirket bir adaha yazayım. Beleşe tavsiyelerde bulanayım dedim

Google :  

Google bence yanlış yapıyor.  Tekelci bir anlayışla davranmanın kazandığın durumda şirket için iyi olması yapılan şeyin doğru olduğunu  göstermez. Tensorflow'u destekleyebilirsiniz ama diğerlerini ezmeye çalışmak doğru değildir. TPU  üretmek ve piyasaya sokmak isteyebilirsiniz ama diğer kütüphaneler ile kullanılabilecek alt yapıyı sağlamalısınız. Hiç olmadı Kerasa destek olmazız lazım.

Quaradaki "Is Google an evil company?" sorusuna şöyle bir cevap gelmiş
"The only significant difference between a kitten and a tiger is that the tiger is bigger"
Eğer kaplan büyüklüğündeyseniz hareketlerinize daha çok dikkat etmeniz gerekir. Aksi halde sorunun cevabı Yes olur.
  

Microsoft:

Google dan önce kaplan olmuş :) ve "Is Microsoft an evil company" sorusuna Büyük bir Yes cevabı almış ve bunun ceremesini yıllardır çeken bir firmadır. Google a göre daha temkinli davranmayı öğrenmiştir. Linux'a kapılarını açmış ordada iş yapmaya -Azure- başlamıştır.  Ortada bir sürü lisansı uygun kütüphane varken kendi yayınladığı ve yaygınlaşması için uğraştığı kütüphanenin bir kısmına Tuhaf bir bir lisanslama niye ayağına kurşun sıkar anlamış değilim...



NVDIA:

Derin öğrenmenin motor gücünü oluşturan GPU ların üreticisi olarak hemen her kütüphaneye destek veriyor. Verdiği desteklerin kütüphanelere zarar vermemesinide temin etmesi lazım diyorum. Digits altında kullanmak için değiştirdiği caffe sürümünü, ana geliştiricilerle ortaklaşa hazırlasaydı, şimdi caffe deki bu dağınıklık olmazdı muhtemelen.


Amazon:

İşlerinin bir kısmına gözünü dikmiş şirketler var ve Koştura koştura çalışıyorlar. Geç  farkına vardılar. MxNet i destekleme kararı aldılar ama bence yeterli destekde bulunmuyorlar halen.


Facebook:

Çok güzel bir ekip kurdular. Çok güzel çalışmalar da yapıyorlar.  Caffe2 ve Torch 'un arkasında durdular. İkisi içinde daha çok çalışmaları lazım. Torch lua sebebiyle popülerliğini kaybetti. Caffe2 ve PyTorch yeni çıktı sayılır. Yaygınlaşabilmeleri için epey bir emek lazım. 


Intel:

Ne yaptıkları belli değil. Beleş tiyolar verelim. 
Kütüphanelerin  cpu optimize halini çıkarmaları hikayedir. Paralel işlem yapabilen donanımlar geliştirip. Bunlara kütüphanelerin kolayca uğraşacağı ara kütüphanelerini yazmaları zorunludur.  Mesela NVDIA nın cuDNN kütüphanesi gibi .
cuDNN, hemen her derin öğrenme kütüphanesinde gpu için kullanılmaktadır. Intelde kendine bir yol seçmeli (OpenCL bazlı gpu larmı olur mi olur Yoksa FPGA mı olur )  
Sonra ona uygun ara kütüphane çıkarmalı
CL_DNN mi olur artık FPGA_DNN mi
Kütüphanelerin kendi donanımlarına adapte edilmesi için destek vermeli
piyasaya girmelidir. 
Hiç bir şey bilmiyorsa Theanoya ve libgpuarray'a destek verimesi lazım.


Son Söz 

Epey bir dağınık oldu kusura bakmayın.  Pek çoğuda şahsi görüş ağırlıklı oldu, o nazarla bakın. Her türlü eleştiri ve önerinizi bekleriz....

Cumartesi, Ağustos 26, 2017

Derin Öğrenmede Kütüphane Savaşları 1

    Artık derin öğrenme - deeplearning- çok moda bir kavram oldu. Her tarafta hakkında bir şeyler söyleniyor. Hiç aklınıza gelemeyecek konularda uygulamalar görüyorsunuz duyuyorsunuz.

Piyasadaki çoğu derin öğrenme kütüphanesi  -framework- açık kaynak kodlu ve ücretsiz kullanıma uygun lisanslı olarak bulunuyor.  Büyük şirketler, İlk etapta para kazanamasa bile, yaygınlık kazanacak , piyasada hakim konuma sahip framework'un sahibi yada hamisi olmak  istiyorlar.  Bunca popülerlik büyük şirketlerinde iştahını kabartıyor yani. Buda  savaşın daha da şiddetleneceğini gösteriyor.

Benim bakış açıma göre savaşın taraflarından ve kütüphanelerden bahsedeyim dedim.
Savaşın taraflarından olan başlıca şirketler ; Google, Facebook, Microsoft, Amazon, Intel...
kütüphanelerle ilgilir görüşlerimler şirketlerin konumlarından da bahsedeceğiz.

Caffe / Digits / Caffe2

Caffe piyasanın en eski kütüphnelerinden  C++ / Cuda temelli. Çoklu GPU deseteği var. Görüntü tabanlı problemler için oturmuş bir yapıda.  Bence ticari olarak doğrudan uygulamaya girebileceğiniz bir kararlılıkta. Benim için en büyük avantajlarından biride windows desteğinin olması. Intelin CPU optimize versiyonu da var. Caffenin OpenCL versiyonuda var.

Digits, NVDIA nın  daha çok Caffe tabanlı  belkide piyasada bulabileceğiniz yegane sağlam GUI . Kod yazma işleri ile fazla boğuşmaya gerek olmadan  yine görüntü tabanlı projeler için kullanabileceğiniz bir program.
  • Nesne Tanıma  - Object Recognition -
  • Nesne Bulma  - Object Detection -
  • Semantik Bölütleme  - Semantic Segmantation -
gibi problemler için doğrudan çalışmaya başlaya bilirsiniz.  Üstelik ülkemizde NVIDIA Deep Learning Institute (DLI) den sertifika alabileceğiniz eğitimi de var. bakınız 
openzeka.com/egitim/  

Caffenin eksikliklerinden bahsedelim.

1) Caffe malesef merkezi güçlü bir yönetime sahip olamadı. Pek çok değişik insan caffe bazlı pek çok değişik çalışma yaptı. Ama bu çalışmalar bölük pörçük sağda solda duruyor.  Ana kod deposuna vakti zamanında birleştirmeler yapılmadığından şimdi istensede bir araya gelemiyor.  Hatta NVDIA bile kendi caffe versiyonunu oluşturdu. Derin öğrenme çok hızlı gelişen bir alan olduğundan kütüphanenin güncel gelişmelere çok hızlı adapte edilmesini gerektiriyor.

2)  Görüntü dışı uygulamalar için gereken yapılar çok geç kütüphaneye dahil edilde ve halen çokda dökümante edilmedi. RNN yapıları gibi. Bu tür ihtiyaçları olan insanlarda başka kütüphanelere yöneldiler.

Caffe2, Başda Facebook olmak üzere değişik firmalar tarafından piyasaya sürüldü. Caffenin popülerliğinden de faydalanarak  daha çabuk yayılmayı hedefleyen bir proje. Vaadleri oldukça parlak;
mesela mobilde çalışma desteği. Henüz deneme şansını bulamadım ama caffe kullanıcısı olarak beni cezbeden bir yanı var.


Torch / PyTorch

Torch aslın da epey eski bir Yapay Öğrenme (ML) kütüphanesidir. Hatta torch'u temel alan bir bilgisayarlı görü kütüphanesi TorchVison hakkında bir yazı yazmıştık. Torch kütüphanesi zamanla değişti. Lua temelli scriptlerle çalışır hale geldi ve Derin öğrenmenin öncüleri tarafından da yaygınlıkla kullanıldı. C / Cuda temelli yapısı ile pek çok ortamda çalışabiliyor. Facebook 'un desteklediği bir proje. Artık windows desteğide varmış. Şahsi fikrim Lua bana sevimli gelmedi. Gerek Yapay Öğrenme gerekse Derin Öğrenmede ana tercih edilen dil python. Bu yüzden hiç kullanmayı düşünmedim.

PyTorch ; Lua dez avantajının onlarda farkına varmışlarki  PyTorch 'u çıkardılar. Çok övülen bir kütüphane ama yolun başında ve Yarışa epey geç katıldı. Halen Windows desteği yok...


Theano

Piyasanın eskilerinden ve malesef garibanlarından. Python temelli esnek bir yapısı olan bir kütüphane. Gariban çünkü doğrudan destek veren büyük bir firma yok. Windowsda kolaylıkla çalıştırabiliyorsunuz.  GPU desteği konusunda bir çalışması - libgpuarray  - var.  Cuda yada OpenCL de de çalışıyor. Türkçesi şu NVDIA gpunuz olmasada, diğer firmaların ürünleri ile derin öğrenmede  GPU kullanabiliyorsunuz. Doğrudan kullanmadım ama Keras 'ın altında theanoyu tercih ediyorum.

devam edecek...


Çarşamba, Ağustos 09, 2017

Windowsda Python için OpenCv kurulumu

 



Yazımınızın ana konusuna geçmeden bir duyuru ve bir soruyala başlayalım.

Önce duyurumuz.
OpenCv 3.3 yayınlandı ;  En bariz fark DNN kısmının  contribden ana dağıtıma aktarılması olarak görünüyor, Darısı epeydir contribde duran diğer kısımlara diyelim. Yeniliklere bakarsak
  • DNN : zaten var olan bir kısımdı ama ana dağıtıma girdi. Ve elbette gelişti. Örneklere göre Caffe 1 , Torch ve Tensorflow modellerini çalışıtrabiliyor.  Bence çok önemli ve yeni derin öğrenme kütüphaneleri desteğiyle güncel tutulması gereken bir kısım. Sadece eğitilmiş modeli kullanmakda eziyet olabiliyor.  DNN ile bu problem bir nebze olsun çözülüyor.
  •  "a language for image processing and computational photography" diye bahsedilen halide desteği gelmiş. Daha net bir şey görünmüyor ama  siftah yapmışlar :)
  • C++ 11 desteği gelmiş
  • Intel Media SDK ile video okuma yazma işlemlerinde donanım hızlanması sağlanmış 
  • Pek çok özellik eklemsi ve hata ayıklaması yapılmış.
Yeri gelmişken bahsedelim OpenCv ilk olarak Intelin Rusyadaki ArGe labaratuvarlarında ortaya çıktı. Ama Intel doğru bir strateji kuramadı. Pek çok hata yaptı
      OpenCv yi,  sattığı IPP kütüphanesine bir payanda gibi sığ bir düşüncesi vardı. Millet opencv öğrenecek  daha hızlı çalıştırabilmek için IPP satın alacaktı hesapta olmadı.
      Sonra bütün bütün elini ayağını çekdi. Buda ayrı bir hataydı. OpenCv gelişmeye devam etti.
 Intel yaptığı hatadan şimdi opencv nin ana geliştiricisi konumunda olan itseez 'i satın alarak dönmeye çalışıyor. İnşallah yine hatalı stratejilere yönelip opencv nin gelişimini engelleyecek adımlar atmaz...

Sorumuza gelirsek. 
"Pythonun pek çok kütüphane desteği var görüntü işleme için opencv kulllanmasak olmazmı ?"
 Benim şahsi görüşüme göre OLMAZ. OpenCv C++ tabanlı olmasıyla, hız olarak kullanmayı düşündüğünüz diğer kütüphanelerin pek çoğunun önüne geçer. İlaveten  OpenCv görüntü işleme ve bilgisayarlı görü alanındaki büyük çoğunluk  tarafından standart kabul edilen bir kütüphanedir. Bu size kaynak bolluğu olarak hemen gelir. OpenCv  kullanarak geliştireceğiniz bir uygulamayı pek çok değişik dile de taşıyabilirsiniz.

Gelelim ana konumuza.

Pythonda OpenCv  kütüphanesini nasıl kuracaksınız?

İlk seçenek OpenCv yi derlemek. Nispeten zor bir yol. Internette derlemenin uzun uzun anlatıldığı pek çok örnek görebilirsiniz, kitabımızda da var. Python için dikkat etmeniz gereken şey  python un kullandığınız versiyon için olan seçeneklerin dolu olması.  



mesela resimde benim derleme için kullandığım cmake dosyasından

derleme sonrasında cv2.pyd  bir dosya oluşturuluyor. Bu dosyayı pythonu kurduğunuz dizin altında
lib/site-packages 
dizinine atın. Eğer derlemeyi statik  yapmaıysanız,  opencv'in dinamik kütüphanelerininde ulaşılabilir yerde - baknız path tanımı - olması lazım.

İkinci ve daha kolay, derlenmiş hazır dağıtımı kullanmak.

Öncelikle sisteminizde Python 2.7.x 64 kurulu olmalı hatta tavsiyemiz. Anaconda dağıtımını kullanmanız.

Python hazırsa artık opencv ye geçelim.
opencv.org/releases.html
adresinden window için derlenmiş dağıtımı indirin


idirdiğiniz dosyayı çalıştırın dosya aslında sadece sıkıştırılmış dosyayı açıyor. Kendinizce uygun gördüğünüz bir dizine açın.

açtığınız dizinde  'opencv\build\python\2.7\x64' kısmında cv2.pyd dosyasını bulun.
lib/site-packages 
dizinine atın. Bu dağıtım statik olarak derlendiğinden sadece
opencv\build\bin
dizininde bulunan  "opencv_ffmpeg330_64.dll"  kütüphanesine bağlıdır.  Bunuda windows -path tanımlı - bir yere taşımanız gerekiyor. mesela pythonu kurduğunuz dizin.

Evet artık opencv python içinden kullanıma hazır.


deneme yapalım
komut satırından pythonu çalıştırın
import cv2
cv2.__version__
yazın  kurulumunzda bir hata yoksa size yüklü olan opencv nin versiyonunu gösteririr.

 Artık python içinden opencv 'yi kullanmaya başlaya bilirsiniz.  Geçen yazımızda bildirmiştik, kitabımızdaki opencv örneklerinin python versiyonlarını yazıyoruz. Yeni dersler eklendi. Yukardaki adımları yaptıysanız. Python örneklerini githubdan klonlayıp inceleyebilirsiniz



 Yazımızın sonuna geldik. her türlü görüş ve önerilerinizi bekleriz.

Cuma, Haziran 30, 2017

Python ile OpenCv


Malumunuz "OpenCv Görüntü İşleme ve Yapay Öğrenme" adlı bir kitabımız var. Hali hazırda 2. baskısı piyasada.  Bidiğiniz gibi kitabımızda konuları C++ bazlı anlattık.  Derin öğrenme konuları yüzünden Python diline geçdik.  OpenCv de lazım oluyor elbette.

OpenCv yi python ile kullanmak zor değil. Zaten python dili resmi olarak destekleniyor. OpenCv kurulumunda seçenek olarak python eklentisi bulunuyor.

Kitap içindeki örnekleri python ile tekrar yazmaya giriştim. Yeni baskısı olsunda python kısımı eklerim gibi bir durum ufukta görünmüyor malesef. Hali hazırda bir sene önce basılan kitaplardan epey var hala.

Bu durumda ; kitaptaki örnek derslerin python halini github'a attım. Çok karmaşık örnekler değil ama illa açıklama siterseniz kitaba bakmanız gerekebilir.  Hali hazırda ilk 6 ders var.

github.com/birolkuyumcu/opencvbook_python

Fırsat buldukça tamamlamaya çalışacağız bakalım kısmet...

Cumartesi, Ocak 28, 2017

Türkiyede Terör

Kaggle da 'Global Terrorism Database' adında bir veri tabanı yayınlanmış. Dünya çapında 1970 - 2015 yılları arasında 150 binden fazla eylem hakkında bilgiler içeren bir çalışma olmuş. merkezi Maryland Üniversitesi'nde bulunan Terörizm ve Terörle Mücadele Çalışmaları için Ulusal Konsorsiyum (START) araştırmacıları oluşturulmuş ve devam ettirilmektedir.




Bizde bu veritabanından ülkemizde gerçekleşen eyemleri gösterelim dedik.



Teror from bluekid on Vimeo.


Yukardaki haritada 1970 den 2015 in sonuna kadar gerçekleşen eylemler harita üzerinde gösterilmiştir.

Veritabanında Türkiyede geçen  3557 eylem var. Bu eylemleri gerçekleştiren  90 örgüt var.  Faili meçhuller de var elbette.

Yıllara göre Gerçekleştirilen eylem sayısı ve ölümler


 En çok eylemin olduğu yıllar ve eylem sayıları

1992    514
2015    416
1994    300
1991    293
1990    195
2012    189
1977    189
1979    141
1995    133
1989    114
Eylemlerde ölen insan sayılarına baktığımızda yıllara göre  en yüksek 10

1992    1233.0
1994     982.0
1990     512.0
2015     490.0
1991     308.0
2012     248.0
1989     232.0
1995     189.0
1987     187.0
1999     127.0
Örgütler Eyemlerine göre sıralarsak Yüzde olarak


PKK % 45 ile en fazla eylem yapan örgüt olmuş. İşin ilginci ikinci sırada % 36 ile faili meçhul eylemler geliyor.

IŞİD 'in eylem sayısı yüzdesi az olduğuna bakmayın En kanlı eylemler sırasında PKK ile başa baş gidiyorlar.

Son olarak 10 ar yıllık periyotlarda göre yine harita üzerinden fakat Ölüm sayısına göre çember büyüklüklerini değişterek çizdirdiğimiz haritalara göz atın. ilk yıl dahil son yıl dahil değil şeklinde





Elbette son haritamızda mecburen 5 yıllık bir veri var. Ama malesef 10 yılları aratmıyor



Son olarak;  Biz burda Dünya çapında hazırlanmış genel bir veritabanı kullandık. Ülke yöneticilerimizin ulaşabilecekleri çok daha detaylı veriler olduğu aşikardır.
Malum ölçemediğiniz şeyi düzeltemezsiniz de, yönetemezsiniz de. Bi-zahmet inceleyip gereken çıkarımları yapsınlar

Not : Bütün işlemler python kullanılarak yapıldı. Kaggle daki sayfada örnekleri görebilirsiniz.  Bende ordaki kodlardan faydalanıp yazdım zaten. Patron duymadan alel acele bloga yazı yazdığımdan ipython-notebook 'u düzenleyip yayınlıyamadım. Kusuruma bakmayın.

Salı, Ocak 17, 2017

Keras 'a Giriş - 1

Merhaba  2017 yılının ilk yazısıyla karşınızdayız. Yazımız Keras hakkında. Eğer derin öğrenme alanındaki kütüphanelerden en beğendiklerimi listelemem gerekse iki numarada keras gelir. yeri gelmişken ilk üçüde yazalım (Caffe , Keras , Mxnet.) Neyse konuyu dağıtmayayım

Aslında yazının bu ilk bir kısmı epeydir hazırdı.  Bazı düzeletmeler gerekiyordu ve devamı niteliğinde uygulamalı bir şeyler de  yazamam gerekiyordu. Bu yüzden bekletiyordum. Eğitimde bu haliyle bile ihtiyaç olduğunu gördüğümden yayınlıyorum.  İnşallah devamını yazma  imkanınıda bulabilirim. Her türlü görüş öneri ve eleştirilerinizi bekleriz.



Keras Nedir

Keras, derin öğrenme için yazılmış bir python kütüphanesidir. Yine sembolik işlem temelli ve derin öğrenme için de kullanılan Theano yada Tensorflow kütüphaneleri üzerinden çalışır. GPU yada CPU üzerinde çalışmasını bu temel kütüphaneler üzerinden sağlar. Daha üst düzey bir kütüphane olduğundan Theano yada Tensorflow a göre daha kolay uygulama geliştirebilirsiniz. Oldukça yaygın bir kullanımı vardır hatta Kaggle yarışmalarında problem ile ilgili yazılmış pekçok örnek bulabilirsiniz.

Kurulumu

Biz temel aldığı kütüphanelerden Theano yu tercih ediyoruz çünkü Tensorflow hali hazırda Windows desteği yok. GPU desteği için de pyCuda paketinin kurulması lazım.

PyCuda kurulumu :
Python – önerimiz Anaconda dağıtımı -
Visual Studio - VS2013 comunity -
Cuda Kütüphanesi
CuDNN kütüphanesini
Kurulmuş olsun
Kaynak koddan derlmek zor iş bu yüzden binary paket buluyoruz.
http://www.lfd.uci.edu/~gohlke/pythonlibs/#pycuda
bu adresten binary whl dosyasını -sisteminize göre seçerek - indirin

pycuda-2016.1.2+cuda7518-cp27-cp27m-win_amd64.whl
mesela bu dosya 64 bit ve python 2.7 için olandır.

Bu paket aslında sıkıştırımış bir dosyadır 7zip ile açtın

içindeki dizinleri Pythonun paketlerinin bulunduğu dizine mesela

c:/anaconda2/lib/site-packages/
dizinine atın

Eğer verilmemişse VS derleyicisinin yolunu path a ekleyin - nvcc için gerekiyor -

Theano Kurulumu :

Theanoyu github dan klonlayın

https://github.com/Theano/Theano
Komut satrından Theanoyu klonladığınız dizine geçin

python setup.py install
System -> Gelişmiş Sistem Ayarlarından -> Ortam Değişkenlerinden değişken tanımlayın

THEANO_FLAGS
floatX=float32,device=gpu,nvcc.fastmath=True

kapatıp açın

cuDNN kütüphanesinin Theano nun kullanıma açılmasının en kolay yolu cuDNN kütüphanesini CUDA kütüphanesini kurduğunuz yere açmaktır. Eğer cuDNN kütüphanesini bulmazsa ilk başta cuDNN disabled diye yazar

Keras Kurulumu :

Kerası github dan klonlayın

https://github.com/fchollet/keras
Komut satrından Keras klonladığınız dizine geçin

python setup.py install
Bu adımlarda bir problem çıkmadı ise kurulumunuz tamamlanmıştır.



Keras API Yapısı

Keras da iki ana API yapısı vardır. Kurcağınız modelleri bu iki yapıdan birini kullanarak tasarlayabiliyoruz. Sequential yapıda modellerimiz katmnlar şekilde tasarlamak zorundayız. Fakat Kullanımı daha sade ve anlaşılır bir yapıdır. Functional yapıda ise fonksiyonlar şeklinde tasarlanıyor. Çok daha esnek ve gelişkin modeller tasarlamamıza imkan sağlıyor.

Sequential API
Katmanlar şeklinde modelimizi oluşturacağımız bir yapı olduğunu söyledik. Genel Kullanımı şekli aşağıdaki gibidir.

model = Sequential()
model.add(Layer1(..., input) )
....
model.add(LayerN(...) )
model.add(Dense(output))
model.add(Activation(...))
model.compile(...)
model.fit(...)


Giriş :
Model dediğimiz yapıda Giriş katmanı verimizi vermek için kullanılacağından. Verinin giriş büyüklüğünün belirtilmesi zorunludur. Diğer katmanlar kendilerinden önce gelen katmandan çıkan veriyi aldığından onlar için belirtilmesine gerek yoktur.

Giriş Veri büyüklüğü bir kaç değişik şekilde ( input_dim , input_shape , input_length ,
batch_ input_shape ) yapılabilir.


model.add(Dense(64, input_dim=20,...))

model.add(Convolution2D(.... input_shape=(3, 100, 100)))

model.add(Dense(32, batch_input_shape=(None, 784)))
# note that batch dimension is "None" here,
# so the model will be able to process batches of any size.
model.add(Embedding(..., input_length=maxlen))
Çıkış :



Çıkış katmanında da sonuçları almak için çıkış büyüklüğü belirlenmelidir. Çıkış büyüklüğü genellikle son aktivasyon katmanından önceki katmanın çıkış ebatıdır.

model.add(Dense(10))
model.add(Activation('softmax'))
mesela bu örnekde 10 çıkış değeri olması gerektiği belirtiliyor.
Compile :

Model tanımlaması yapıldıktan sonra. Eğitim öncesi bu fonksiyonu çağırmak zorundayız. Bu fonksiyon ile ağın eğitilmesi için kullanılacak optimizasyon fonkisyonu eğitimin durumunu ve ölçümünü veren parametreler verilir.

model.compile(optimizer=... , loss=..., metrics=[...])

Optimizasyon Fonksiyonları :

Optimizasyon fonksiyonunu optimizer paremetresine iki şekilde eşitleyerek belirtiriz.

  1. Optimizasyon fonksiyonun ismini string olarak verip varsayılan parametreleri ile çağırarak
  2. Kendi istediğimiz parametrelerle Optimizasyon nesnelerinden birini oluşturarak

Örnekleyelim :

# pass optimizer by name: default parameters will be used
model.compile(loss='mean_squared_error', optimizer='sgd')

sgd = SGD(lr=0.01, decay=1e-6, momentum=0.9, nesterov=True)
model.compile(loss='mean_squared_error', optimizer=sgd)

Kullanabileceğimiz Optimizasyon metodları şunlardır

  • 'sgd': SGD
  • 'rmsprop': RMSprop
  • 'adagrad': Adagrad
  • 'adadelta': Adadelta
  • 'adam': Adam
  • 'adamax': Adamax
  • 'nadam': Nadam
Metdolar Hakkındadki detaylar ise şunlardır. Açıklamalardan da anlaşılabileceği gibi Varsayılan değerleri kullanmak en emniyetli yoldur.

SGD

keras.optimizers.SGD(lr=0.01, momentum=0.0, decay=0.0, nesterov=False)

Stochastic gradient descent, with support for momentum, learning rate decay, and Nesterov momentum.
Arguments

lr: float >= 0. Learning rate.
momentum: float >= 0. Parameter updates momentum.
decay: float >= 0. Learning rate decay over each update.
nesterov: boolean. Whether to apply Nesterov momentum.

RMSprop

keras.optimizers.RMSprop(lr=0.001, rho=0.9, epsilon=1e-08)

RMSProp optimizer.

It is recommended to leave the parameters of this optimizer at their default values (except the learning rate, which can be freely tuned).

This optimizer is usually a good choice for recurrent neural networks.

Arguments

lr: float >= 0. Learning rate.
rho: float >= 0.
epsilon: float >= 0. Fuzz factor.

Adagrad

keras.optimizers.Adagrad(lr=0.01, epsilon=1e-08)

Adagrad optimizer.

It is recommended to leave the parameters of this optimizer at their default values.

Arguments

lr: float >= 0. Learning rate.
epsilon: float >= 0.

References



Adadelta

keras.optimizers.Adadelta(lr=1.0, rho=0.95, epsilon=1e-08)

Adadelta optimizer.

It is recommended to leave the parameters of this optimizer at their default values.

Arguments

lr: float >= 0. Learning rate. It is recommended to leave it at the default value.
rho: float >= 0.
epsilon: float >= 0. Fuzz factor.

References

Adam

keras.optimizers.Adam(lr=0.001, beta_1=0.9, beta_2=0.999, epsilon=1e-08)

Adam optimizer.
Default parameters follow those provided in the original paper.

Arguments

lr: float >= 0. Learning rate.
beta_1/beta_2: floats, 0 < beta < 1. Generally close to 1.
epsilon: float >= 0. Fuzz factor.

References

Adamax

keras.optimizers.Adamax(lr=0.002, beta_1=0.9, beta_2=0.999, epsilon=1e-08)

Adamax optimizer from Adam paper's Section 7. It is a variant of Adam based on the infinity norm.
Default parameters follow those provided in the paper.

Arguments

lr: float >= 0. Learning rate.
beta_1/beta_2: floats, 0 < beta < 1. Generally close to 1.
epsilon: float >= 0. Fuzz factor.

References

Nadam

keras.optimizers.Nadam(lr=0.002, beta_1=0.9, beta_2=0.999, epsilon=1e-08, schedule_decay=0.004)

Nesterov Adam optimizer: Much like Adam is essentially RMSprop with momentum, Nadam is Adam RMSprop with Nesterov momentum.

Default parameters follow those provided in the paper. It is recommended to leave the parameters of this optimizer at their default values.

Arguments

lr: float >= 0. Learning rate.
beta_1/beta_2: floats, 0 < beta < 1. Generally close to 1.
epsilon: float >= 0. Fuzz factor.

References

Loss Fonksiyonları

Ağın eğitimi esnasında Ağın ileri doğru çalışıp ürettiği çıkış değerleri ile gerçek çıkış değerlerini karşılaştırıp. Ağın eğitimesi için geri besleme degeri üreten fonksiyonlardır.

Detayları için buraya bakınız. Hali hazırda tanımlı fonksiyonlar aşağıdakilerdir.


  • mean_squared_error / mse
  • mean_absolute_error / mae
  • mean_absolute_percentage_error / mape
  • mean_squared_logarithmic_error / msle
  • squared_hinge
  • hinge
  • binary_crossentropy: Also known as logloss.
  • categorical_crossentropy: Also known as multiclass logloss. Note: using this objective requires that your labels are binary arrays of shape (nb_samples, nb_classes).
  • sparse_categorical_crossentropy: As above but accepts sparse labels. Note: this objective still requires that your labels have the same number of dimensions as your outputs; you may need to add a length-1 dimension to the shape of your labels, e.g with np.expand_dims(y, -1).
  • kullback_leibler_divergence / kld: Information gain from a predicted probability distribution Q to a true probability distribution P. Gives a measure of difference between both distributions.
  • poisson: Mean of (predictions - targets * log(predictions))
  • cosine_proximity: The opposite (negative) of the mean cosine proximity between predictions and targets.

Kullanımı

model.compile(loss='categorical_crossentropy',...)

şeklindedir.

Uygulamanıza özel loss fonksiyonuda yazabilirsiniz

Metric :

Compile fonksiyonu için gireceğimiz son parametre metric parametresidir. Fakat Hali hazırda kodlanmış alternatif çeşitler yoktur yegane seçeneğiniz ‘accuracy’ dir. Size 0-1 arasında bir doğruluk değeri gösterir. Her sınıf için aynı sayıda verimiz varsa oldukça başarılı bir ölçüttür
fakat her sınıf için çok farklı sayıda örnek varsa çok başarılı bir gösterge olmaz.

model.compile(optimizer=... , loss=..., metrics=[‘accuracy’])

şeklinde kullanılır.

Eğitim Fonksiyonu ( Fit ) :

Yapısı tanımlanmış ve compile işlemi yapılmış ağların eğitimi için model sınıfının fit fonksiyonu çağrılır. Önce Fonksiyonun tanımlamasına bakalım

fit( x, y, batch_size=32, nb_epoch=10, verbose=1, callbacks=[],
validation_split=0.0, validation_data=None, shuffle=True,
class_weight=None, sample_weight=None)

Ağı sabit bir iterasyon sayısınca eğitir.

Parametreler

x: Giriş verisi Numpy dizisi yada Numpy dizilerini tutan liste (Eğer Ağın çoklu girişi varsa).
y: Giriş verisine ait Etiketler Numpy dizisi
batch_size: Bir ileri çalışma ve geri yayılma esnasında kullanılacak örnek sayısı Tamsayı
nb_epoch: iterasyon sayısı Bütün veri setinin kaç kez tekrar eğitimde kullanılacağı
verbose: eğitim esnasında verilecek ilerleme bilgisini ayarlayan parametre
0 : stdout a bir çıkış yok
1 : ilerleme çubuğuyla göster ‘[=====>............]’
2 : her iterasyon için tek ilerleme çubuğu gösterir
callbacks: Eğitim esnasında çalışıtırılan fonksiyonlar bakınız callbacks
validation_split: (0. < x < 1). bir oran da verinin bir kısmını eğitimde kullanmayıp doğrulama -validation – için kullanılır. Meseala 0.2 demek Eğitim verisinin %20 sinin doğrulama işlemi için kullanılacağı anlamına gelir.
validation_data: Doğrulama için Eğitim verisinden ayrı olarak veride verebiliriz bu şekilde tuple tipinde (X, y) Eğitim verisindeki Gibi X giriş Y etiketleri tuan Numpy dizileridir.
shuffle: Her iterasyonda eğitim verisinin sırasının karıştırılmasını sağlar True ise
class_weight: Eğitim esnasında loss hesaplanırken her sınıf için ayrı ağırlık parametresi dict tipinde
sample_weight: Eğitim veri setinde loss hesabında her örnek için ayrı bir katsayı kullanımına imkan verir

Fonksiyon Dönüşdeğeri

History Nesnesi döner Eğitim esnasındaki hemen herşeyi tutar. ( eğitim ve doğrulama için loss ve metrik değerler vs...)